Decennia werd de dodenherdenking op 4 mei gehouden op driesprong Spoorstraat - Prins Bernardstraat.
4 mei 1967 Kranslegging Burgemeester De Vries.
4 mei 1990 copyright: fotoarchieftwente.nl )
Tot en met 2014 herdacht Oldenzaal de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog aan de Spoorstraat, bij het herdenkingsmonument met het kunstwerk "De Phoenix" van Jan Schoenaker.
Rob van 't Rood (midden) van de gemeente Oldenzaal en Marinus Munsterhuis (Plegt-Vos) plaatsen het gietijzeren gedenkteken op de sokkel in de herdenkingstuin. Sanne Wijnants van Art Conservation geeft aanwijzingen. (foto Ivo Kruger)
Twentse Courant Tubantia 24 april 2015: Phoenix siert herdenkingstuin. Met de plaatsing van het phoenix-monument is aanleg van nieuwe herdenkingstuin bijna afgerondHet zal voor de vaste bezoekers van de dodenherdenking op 4 mei misschien even wennen zijn. Maar dat de nieuwe locatie van het herdenkingsmonument een waardiger plek is dan de oude plek op de hoek Spoorstraat/Prins Berhardstraat: daar zal iedereen het over eens zijn. Het monument heeft gisteren een plek gekregen in de herdenkingstuin achter het stadhuis.
Met de kranslegging door burgemeester Theo Schouten werd de herdenkingstuin op 4 mei 2015 officieel in gebruik genomen. Daarnaast trad het honderdjarige stadsjongenskoor op en las Claudia Patacca een gedicht voor.
4 mei 2015: Jan Schoenaker bij het verplaatste monument dat door hem gemaakt is.
Stichting Herdenkingstuin Oldenzaal heeft de bewoners kunnen enthousiasmeren om het herdenkingsmonument voor de oorlogsslachtoffers te verplaatsen van de driesprong Spoorstraat - Prins Bernardstraat naar de Oldenzaalse binnenstad. Het monument kreeg een plaats in de door het Oversticht ontworpen herdenkingstuin achter het stadhuis.
Het Joodse monument 'Verbond van vreugde en smart' gemaakt door kunstenares Famke van Wijk, werd 10 september 2015 in de herdenkingstuin van Oldenzaal onthuld. Op de foto blaast opperrabbijn Binyominop de sjofar hoorn, die in de joodse eredienst wordt gebruikt.
De tuin is voorzien van beplanting, waarvan een deel is geïnspireerd op het Bijbelse thema ‘Bloemen des velds’. Ook is in de Herdenkingstuin een waterpartij geplaatst, die verwijst naar de immuniteitsgracht, die hier ooit liep.
Bij de herdenkingsplaquettes kan men stilstaan bij in de oorlog omgekomen Joden, Sinti's en gevallen soldaten. De nieuwe tuin is voor het publiek gemakkelijk toegankelijk.
Het monument voor de in de oorlog vermoorde Sinti's vervaardigd door kunstenaar Berend Seiger .
Op 21 november 2015 vond de onthulling plaats van het beeld dat het verhaal symboliseert van de vervolging van de Sinti's. Te zien is een Sinti-violist met daarvoor een woonwagenwiel dat overgaat in een treinwiel. In het midden wordt ook het lijden van Jezus aan het kruis getoond. Hij is echter opgestaan en geeft de mensen hoop en nieuw leven.
Het beeld wordt gedragen door een Bentheimersteen uit de gelijknamige Duitse gemeente. Vanuit het oogpunt van verbinding en vergeving wilde de burgemeester van Bentheim deze Bentheimersteen voor dit bijzondere doel graag schenken.
21 november 2015 TC Tubantia: Een deel van de Sinti-afvaardiging, met uiterst links Sabina Achterbergh, bij het Sinti-monument dat gemaakt is door Berend Seiger. Burgemeester Theo Schouten (met paraplu) kijkt toe
Verder zijn er herinneringen en kunstwerken die verwijzen naar de verhalen en de emoties die met deze plek zijn verbonden.
Op de plek van herdenkingstuin bevond zich voor de oorlog de Joodse Synagoge.
Herdenking ramp 8 mei 1945
Het monument dat officieel op 8 mei 2021 werd onthulding.
Op de Groote Markt, tegenover Hotel ter Stege, staan een bankje met een informatiezuil en een plaquette die herinneren aan de ramp van 8 mei 1945.
Canadese troepen boden de Oldenzaalse bevolking op 8 mei 1945 een bevrijdingsfeest aan op de Groote Markt. Wat een feest moest worden veranderde in een ramp. Er werd vuurwerk en vermoedelijk munitieresten afgestoken, toen er plots een grote explosie ontstond. Zestig mensen raakten gewond en acht jonge Oldenzalers kwamen om het leven:
Gerard Collet (18), Dinie Croonen (20), Johnny Holtel (34), Bennie Krüpers (17), Frans Nijhuis (13), Gerrit Jan Raeke (18), Frans Riekert (17) en Jan ten Veldhuis (18). Jaarlijks op 8 mei vindt er een herdenking plaats.
Het Social Sofa aan de Oostwal
Op 23 mei worden de gedeporteerde Oldenzaalse Sinti herdacht. Op 16 mei 1944 werden zes Sinti via Westerbork naar Auschwitz getransporteerd en vergast. Bij de Social Sofa worden gedichten voorgelezen en in het kort het leed verteld. Daarna trekt men naar de herdenkingstuin.
Op 15 juni 1948 is in het N.S. station een plaquette ter gedachtenis aan Jan J. Zorn onthuld. Hij was werkzaam bij de Nederlandse Spoorwegen en woonde in Oldenzaal. Tijdens de oorlog was hij actief in het verzet. Hij werd opgepakt door de Duitser bezetters en op 19 november 1944 op 27 jarige leeftijd in zijn geboorteplaats Leeeuwarden gefusilleerd.
Bronnen:
Twentsche Courant van 5 mei 2015
RTV Oost
Hart van Oldenzaal
Foto's Twentsche Courant en Google Afbeeldingen, www.fotoarchieftwente.nl
Boek Eddy Loohuis: Van Balderik tot Boeskoolmanneke
Maak jouw eigen website met JouwWeb