Op 4 januari 1995 plaatste Gunter Demnig in zijn woonplaats Keulen de eerste Stolpersteine. Demnig brengt deze gedenktekens aan in het trottoir voor de vroegere woonhuizen van mensen die door de nazi's verdreven, gedeporteerd, vermoord of tot zelfmoord gedreven zijn. Deze Stolpersteine herinneren aan Joden, Sinti en Roma, politieke gevangenen, dienstweigeraars, homoseksuelen, Jehova's getuigen en gehandicapten.

Op de kop van de 10 x 10 cm betonnen steen zit een plaatje, waarin de naam, geboortedatum, deportatiedatum, plaats en datum van het overlijden staan. De stenen werden lange tijd alle door Demnig zelf met de hand gemaakt en geplaatst. In Borne werd voor de eerste keer in Nederland op 29 november 2007 op zes locaties zestien Stolpersteine geplaatst.

Sinds januari 2015 wordt het project georganiseerd door de stichting  Spuren - Gunter Demnig. Deze zal het project voortzetten als Gunter Demnig daartoe zelf niet meer in staat zal zijn. In Oldenzaal is hiervoor de Stichting Stolpersteine Oldenzaal opgericht.

Lies Koster, secretaris  (links) en Mieke Droste, voorzitter van de Stichting Stolpersteine  in de Hofstraat, waar drie stenen werden gelegd voor de familie Cohen. (foto Lars Smook)

27 oktober 2015 kwam Gunter Demnig naar Oldenzaal om de eerste Stolpersteine te leggen. Er werden in de Hofmeijerstraat vier stenen gelegd in de Grootestraat 18 vier stenen voor de familie Meijer , Hofstraat 13 (drie stenen voor de familie Cohen), Hengelosestraat 2 (Iet Zwartz en Ruth Loewy), Spoorstraat 1 (vier stenen voor de familie Muller) en Bentheimerstraat 18 (vijf stenen voor de familie Weijl). 

TC Tubantia 14 juni 201&: De tweede groep Stolpersteine is geplaatst. Er werden 'struikelsteentjes' gelegd bij drie woningen aan de Kerkstraat, twee aan de Kloosterstraat en een woning aan de Waagstraat en de Noordwal. 

Op 14-06-2017 zijn in de Kloosterstaat 4 te Oldenzaal  twee Stolpersteine gelegd voor:

Abraham van Gelderen, geb. 06-11-1893, gedeporteerd uit Westerbork 1943,
vermoord Auschwitz 28-02-1942
Lisette van Gelderen-Cohen, geb. 08-07-1884, gedeporteerd uit Westerbork 1942,
vermoord Auschwitz 19-10-1942.

Op 14-06-2017 zijn in de Kerkstraat 17 te Oldenzaal drie Stolpersteine gelegd voor:

Arie Blazer, geb. 03-10-1889, gedeporteerd uit Westerbork 1942,
gestorven Szczedrzyk 01-12-1942
Cornelia Blazer-Frenk, geb. 25-04-1895, gedeporteerd uit Westerbork 1942,
vermoord Auschwitz 19-10-1942
Rozetta Branca Blazer, geb. 30-11-1928, gedeporteerd uit Westerbork 1942,
vermoord Auschwitz 19-10-1942.

De onthulling van enkele Stolpersteine in Oldenzaal. Rechts Lies Koster die iets vertelt over de Joodse bewoners. Carlo ter Ellen

Project van plaatsing Stolpersteine afgerond

TC Tubantia 3 mei 2019: Met een wandeling langs de 23 laatste Stolpersteine die deze week zijn gelegd, heeft de stichting Stolpersteine Oldenzaal het project ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de Holocaust afgesloten. In Oldenzaal zijn 63 kleine steentjes gelegd voor de huizen van waaruit joodse inwoners zijn weggevoerd. Volgens Koster is daarmee het project ten einde.

De Stichting heeft zich in maart 2026 opgeheven.

Vanaf juni 2021 worden ook in Amsterdam Stolpersteine gemaakt. Er was in deze stad een lange wachtlijst ontstaan voor plaatsing. Om dit te bespoedigen worden de stenen niet meer alleen in Duitsland, maar nu ook in Amsterdam geproduceerd. In 2022 lagen in Amsterdam meer dan duizend Stolpersteine, in Europa anno 2022 negentigduizend.

Er zijn circa 46.000 Stolpersteine gelegd in meer dan 1100 steden in onder meer Oostenrijk, België, Frankrijk, Italië, Rusland en Zwitserland.

Een van de Stolpersteine ligt voor het voormalige pand van de bibliotheek. Leerlingen gaan de stenen oppoetsen. Robin Hilberink

TC Tubantia 15 maart 2022: Scholen adopteren Stolpersteine om de oorlog niet te vergeten. Leerlingen van de Oldenzaalse basisscholen en de onderbouw van TCC De Potskamp gaan Stolpersteine adopteren en oppoetsen. 
"Opdat ze er bij stilstaan dat leven in vrijheid niet vanzelfsprekend is. Helaas ook vandaag de dag een hoogst actuele kwestie", zeggen Henk Winkelhuis en Daniëlla van der Stelt van de werkgroep Stolpersteine. 

Ruud Faber (l) en uitbaters Jan en Marietje Schothuis van café Riek hangen samen in het etablissement een fotodocument op dat verwijst naar de Stolpersteine in Oldenzaal. Op hetzelfde adres woonde slager De Leeuw die in 1942 samen

TC Tubantia 24 oktober 2022: De een, Ruud Faber, is 83 jaar en penningmeester van de Stichting Stolpersteine Oldenzaal. De ander, Martin Meijerink, vierde zijn verjaardag al 87 keer en is zijn hele leven al buitengewoon geïnteresseerd in de Tweede Wereldoorlog. Beide zijn nauw betrokken bij de realisatie van een boekwerkje met daarin alle informatie over 63 Stolpersteine die de afgelopen jaren in Oldenzaal zijn geplaatst. Opdat de ruim zeventig Joodse inwoners en Sinti die in de periode 1940-1945 vanuit deze stad werden gedeporteerd door de Duitse bezetters niet worden vergeten.

Bronnen:

Wikipedia

Google afbeeldingen

www.stolpersteineoldenzaal.nl